10:46 18 январи 2018
Пахши мустақим
Шабакаи иытимоии Фейсбук

Барои чӣ фейсбукчиён гапҳоеро менависанд, ки аз онҳо касе намепурсад

© Sputnik / Наталья Селиверстова
Андеша
Гирифтани линки кӯтоҳ
123 0 0

Хайпро метавонанд бо истифода аз ҳама чиз машҳур кунанд, ҳатто дар ҳолати марги касе. Сутуннависи Sputnik Қирғизистон Бакит Талканов дар бораи корбарони интернетӣ навиштааст, ки дар кори худ устод шудаанд ва онҳоро ба чанд гурӯҳ тақсим кардааст

Ҳамаи мо бемори шабакаҳои иҷтимоӣ гирифтор шудаем. Ё аз истифодаи он ҳаловат мебарем. Иқрор мешавам, ки ман ҳам мисли дигарон "гунаҳкор" мебошам: дар интернет нишастанро дӯст медорам ва паёмҳои гуногунро мунташир мекунам. Ҳоло ҳангомасозӣ мӯд шудааст, яъне бо воситаҳои гуногун машҳур шудан дар имнтернетро бисёреҳо пазируфтаанд. Ман мехоҳам "хайперҳо" (ҳангомаофарон)-ро ба чанд гурӯҳ тақсим кунам.

Навҳагарон

Марги ҳама он нафароне, ки дар байни мардум маъруфанд, боиси андӯҳи зиёди корбарони интернетӣ  мешавад.  Даҳҳо навҳагарон онро бознашр мекунанд. Дар аҳди Мисри қадим навҳагарӣ- як касбе ба ҳисоб мерафт, дар замони мо бошад- ҳоббӣ, ва воситае барои ҷамъ кардани "лайк" шудааст. Баъзан ин мавзӯъҳоро корбароне метавонанд паҳн кунанд, ки ҳеҷ вақт бо марҳум шахсан ошно набуданд.  Фаромӯш накунед: ҳамдардиро бояд шахсан кард, на дар шабакаҳои иҷтимоӣ. Ё ки ҳоло анъанаҳо дигар шудаанд?

 Муборизони таҳқир

Чанде пеш паёми шӯхиомезеро мунташир кардам, ки бароям ҳамсареро аз минтақаи муайян ва кишвари муайян мекобам ва ваъда медиҳам, ки дар шаш соли наздик ӯро дӯст хоҳам дошт. Медонисатам, ки корбароншояд мақсади маро нафаҳманд, барои ҳамин паёмамро бо смайликҳо "оро додам". Яъне хосатм ба мардум расонам, ки ин паём як шӯхие беш нест ва   онро набояд ҷиддӣ гипирфт. Саддае ҳастам!

Пас аз ин паёмам корбарон маро ба таҳқир кардан ва танқид кардан сар карданд. Мо бештар дар бораи ифродгароии ақидатӣ гап мезанем, аммо маълум мешавад, ки байни муборизони ҳақиқат ҳам радикалҳо(бунёдгаҳо) кам нестанд. Онҳо метавонанд дар як калимаи оддие таҳқир пайдо кунанд ва дарҳол ба ҳамон наафаре, ки таҳқиркунанда аст(ба фикри онҳо) ҳуҷум мекунанд.

Хонумон ва ҷанобон, пеш аз он ки ба касе  ғазаби порсоёнаи худро резед, паёмҳоро як бори дигар хонед! Нерӯятонро барои корҳои неку бузургтар ба кор гиред.

Ғамгусори ҳуқуқи занон

Ин дӯстонамон як шиор доранд: "дар ҳар як шӯхӣ, ҳақиқате ҳаст". Ҳамаи ин ба воситаи "детектор"-и ҷинсиятӣ мегузарад, ки эҳтимол меравад, хело ҳассос аст. Ибораи оддӣ дар навиштаҷот "кӯдакон, занон ва заифмизоҷон" тамошо накунанд",  оқибатҳои нохуш дорад. Дар бисёре ҳолатҳо касе шӯхиомез будани ин паёмро ба назар намегирад.

Мунаққидони ошкоро

Онҳоро метавон дар аксар ҳолат бо ҳангомасозон иштибоҳ кард. Онҳо мутахассии ҳамадон ҳастанд. Агар нафаре дар калимаи навиштааш иштибоҳе кунад, ё торихи рӯзро хато нишон диҳад, дарҳол забондонҳо ва таърихдонҳои "академик" пайдо мешаванд. Дар умум мунаққидони интернетӣ бисёр мардуми боистеъдод ҳастанд, байни онҳо ҳам мутахассисони соҳаи дин ҳаст, ҳам забонону таърихлдонҳо ҳастанд. Аммо баъзан метавон ин "ҳунарҳои" худро ба ҳама намоиш надоду ба нависандаи пост паёми шахсӣ навист.

Бадхоҳон

Шиори онҳо: "Натавонистед!". Ба наздикӣ як ҳамкори ман Алимҷлон Валиев қазияи як ситораи Инстаграмро хело хуб баррасӣ кард, ки ба назди омма бе ороиш ҳозир шуда буд. Таъсири он ба ҳама расид, ҳам ба ҳамкорам, ҳам ба ситораи Инстаграм, ҳатто ба раисҷумҳур ва ҳам ба ҳунармандони хориҷӣ.

Хулоса

Ман ҳам фаришта нестам, ва баъзан вақтҳо аз "исеъдодҳои" дар боло қайд кардаам истифода мебарам, аммо биёед ёдовар мешавем, як дору дар як замон метавонад ҳам заҳр шавад ва ҳам шифо шавад. Гап дар миқдор аст. (Асалро камаш ширим мегӯянд тоҷикон). Сабур бошед, дӯстон, танҳо субур…

Барчаспҳо:
ҳангомасозӣ, баҳс, паём, танқид, корбари интернет, Дар ҷаҳон

Мавзӯъҳои асосӣ