18:56 05 декабри 2020
Пахши мустақим
  • USD11.30
  • EUR13.72
  • RUB0.15
Иҷтимоъ
Гирифтани линки кӯтоҳ
122 0 0

Рӯзи даҳуми ноябр дар Тоҷикистон – Рӯзи милитсия, Рӯзи байналмилалии ҷавонон ва Рӯзи байналмилалии илм барои сулҳ ва рушд мебошад

Рӯзи 10 ноябр дар ҷаҳон чӣ рух дод

Соли 1775 флоти ҳарбии ИМА таъсис дода шуд.

Соли 1945 Федератсияи байналмилалии демократии ҷавонон таъсис ёфт.

День 7 ноября
© Sputnik/ Стас Этвеш/ Мария Вишнякова

Соли 1957 дар Лос-Анҷелес рекорди қатъии иштироки мухлисон дар бозии футбол гузошта шуд- бозиро 102 ҳазору 368 нафар мухлисӣ карданд.

Соли 1994 Ироқ истиқлолияти Кувайтро эътроф намуд.

Соли 1997 дар ИМА аввалин маротиба ҳукми суд дар интернет паҳн гардид.

Рӯзи 10 ноябр дар Тоҷикистон чӣ рух дод

Соли 1961 шаҳри Сталинобод ба Душанбе ивази ном кард.

Вид на улицу Ленина в Сталинабаде в 1954 году.
Предоставлено Центральным государственным архивом РТ
Вид на улицу Ленина в Сталинабаде в 1954 году.

Соли 2009 дар шаҳри Душанбе ҷаласаи навбатии Шӯрои вазирони мудофиаи кишварҳои узви Иттиҳоди Давлатҳои Мустақил баргузор гардид.

День 5 ноября
© Sputnik/ Стас Этвеш/ Мария Вишнякова

Соли 2012 масоили мубрами ҳамкории дуҷонибаи Тоҷикистону Қирғизистон дар самтҳои энергетика, сохтмони хатҳои интиқоли неруи барқ ва сарҳадҳо муҳокима гардид.

Соли 2013 дар шаҳри Ваҳдат дар паи заминларза 118 хона пурра хароб шуда 259 манзил қисман хароб шуданд ва 12 кас ҷароҳат бардоштанд.

Соли 2014 аз Эмомалӣ Раҳмон дар Рӯзи милитсияи тоҷик ба 50 нафар хизматчии сохторҳои зертобеи Вазорати корҳои дохилӣ калиди манзили доимии истиқоматӣ тақдим карда шуд.

Соли 2015 масоили ҳамкории судманд ва дуҷонибаи Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Бритониёи Кабир баррасӣ гардиданд.

Соли 2017 Конфедератсияи футболи Осиё ба Федератсияи футболи Тоҷикистон ва дастаи "Истиқлол"-и Душанбе дар робита ба муваффақона гузаронидани бозии Ҷоми КФО -2017 раҳматнома фиристод.

Солм 2019 Хушқадам Хусравов, самбочии тоҷик дар вазни 62 кило дар мусобиқаи қаҳрамонии ҷаҳон дар риштаи самбо дар Кореяи Ҷанубӣ соҳиби медали биринҷӣ гардид.

Хушкадам Хусравов. Архивное фото
Хушкадам Хусравов. Архивное фото

Соли 2019 таеквондочии ҷавони кишвар Муҳаммадҳасан Шоҳмаҳмадов дар мусобиқаи байналмилалӣ дар Чин сазовори медали нуқра гардид.

Ҷашнҳои рӯзи 8 ноябр

  • Дар Тоҷикистон – Рӯзи милитсия.
  • Рӯзи байналмилалии ҷавонон.
  • Рӯзи байналмилалии илм барои сулҳ ва рушд.

Рӯзи милитсияи тоҷик

Генерал-майори милитсия Абдулҳаким Розиқзода таъкид мекунад, ки мафҳуми милитсия дар ҳудуди Тоҷикистони имрӯза ҳанӯз солҳои 1916-1917 дар ҳуҷҷатҳои архивӣ дучор меояд.

Таджикские милиционеры, архивное фото
© Sputnik Амир Исаев
Таджикские милиционеры, архивное фото

"Дар асоси ҳуҷҷатҳои зиёду мӯътамади бойгонӣ метавон гуфт, аллакай аз декабри соли 1917 дар қисмати шимолии Тоҷикистон милитсия фаъолият мекард ва номи шахсиятҳои таърихӣ, ба мисли Ҳайдар Усмонов, Қутбиддин Наҷмуддинов, Бобо Содиқов, Қобилхӯҷа Искандаров, Комил Ёрматов (асосгузори санъати кино дар Осиёи Миёна), Додомат Турсунов, Мирзояҳё Аминов, Аҳмадхон Саидхонов (Муборакқадам) ба фаъолияти милитсия сахт марбут аст. Беҳуда нест, ки вақте аз ғалабаи Ҳокимияти шӯравӣ ва таъсиси аввалин дастаҳои милитсия сухан равад, ҳатман аз Ҷӯра Зокиров ва Ҳайдар Усмонов чун нахустин милитсионерҳои тоҷик ёд карда мешавад", -менависад АМИТ "Ховар" аз қавли Розиқзода.

Дар ВМКБ милитсияи тоҷик аз баҳори соли 1918 ба фаъолият оғоз кардааст. Ибтидои соли 1918 як теъдод сарҳадчиёни русро, ки муҳлати хизматашон ба охир расида буд, ҷавоб доданд ва бо ҳамин шумораи сарҳадбонон хеле кам гардид.

Таджикские милиционеры. Архивное фото
© Sputnik / Амир Исаев
Таджикские милиционеры. Архивное фото

Барои ҳамин 23 майи соли 1918 бо фармони Комиссариати ҳарбии Ҷумҳурии Шӯравии Туркистон ҳайати сарҳадбонон аз ҳисоби 20 нафар ҷавонони маҳаллӣ, ки дастаи ихтиёрии милитсия меномиданд, пурра карда шуд. Шӯрои Комиссарони Халқии Ҷумҳурии Туркистон бо назардошти аҳамияти стратегии сарҳад 10 июни соли 1918 қарор қабул мекунад, ки мувофиқи он аз ҳисоби аҳолии маҳаллӣ дар ҳайати 300 нафар дастаи милитсия таъсис дода шудааст.

День 9 ноября
© Sputnik/ Стас Этвеш/ Мария Вишнякова

Дар таъсис додани дастаҳои милитсия дар ВМКБ, духтури сарҳадбонон Вичич, Хуррам Боқиев, Азизбек Наврӯзбеков, Иброим Исмоилов, баъдтар Т.М. Дияков, Шириншо Шотемур ва дигарон саҳми арзанда гузаштаанд.

Дар қисмати Тоҷикистони марказию ҷанубӣ баробари фаъолияти Комиссияи фавқулодаи диктаторӣ (ЧДК) аввалин дастаҳои ихтиёрии милитсия соли 1921 пайдо шудаанд. Яке аз шуъбаҳои Комиссияи фавқулодаи диктаторӣ шуъбаи ҳифозат номида мешуд, ки ба таъмини амният ва ҳуқуқу озодиҳои шаҳрвандон сару кор дошт.

Нахустин нозири (вазири) корҳои дохилии Ҷумҳурии Халқии Шӯравии Бухоро Саидҷонов Мухтор Юлдошевичи тоҷик буд. Дар тамоми вилоятҳои ҷумҳурӣ, аз ҷумла вилоятҳои Ғарм, Кӯлоб, Ҳисор ва Қӯрғонтеппа воҳидҳои штатии милитсия муайян шуда буданд.

Ҳамин тавр, профессор Абдулҳаким Розиқзода собит кардааст, ки мақомоти милитсия дар Тоҷикистон то соли 1925 вуҷуд доштааст.

10 ноябр дар Ҷумҳурии Тоҷикистон Рӯзи кормандони милитсия  таҷлил карда мешавад.

День 8 ноября
© Sputnik/ Стас Этвеш/ Мария Вишнякова

Барпо шудани Ҳокимияти Шӯравӣ дар қисмати шимолии Тоҷикистон аз моҳҳои ноябр-декабри соли 1917 оғоз ёфт.

Дар ин солҳо дастаҳои аввалини милитсия дар шаҳрҳои Хуҷанд, Ӯротеппа аллакай таъсис ёфта, амал мекарданд.

Дастаҳои навтаъсиси милитсияи тоҷик дар муборизаҳои мафкуравӣ барои барпо намудани ҳаёти нав ба муқобили дастаҳои ғоратгари босмачиён ҷоннисориҳо карда, барои ба марҳалаи нави таърихӣ гузаштани миллати тоҷик саҳми шоиста гузоштанд.

Соли 2012 бо пешниҳоди Вазорати корҳои дохилии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва дастгирии  Эмомалӣ Раҳмон ба Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи рӯзҳои ид» тағйирот ворид карда шуд, ки тибқи он 10 ноябр Рӯзи милитсия эълон гардид.

Акнун  ҳар сол дар Тоҷикистон 10 ноябр ҳамчун Рӯзи милитсияи тоҷик бо шукӯҳу шаҳомат ва шукргузорӣ аз неъмати истиқлолияти давлатӣ ҷашн гирифта мешавад.

Рӯзи 10 ноябр дар Тоҷикистон кӣ ба дунё омадааст

Соли 1923 – муҳаққиқи рус Юрий Рубинчик.

Соли 1925 – профессор Маҳмадалӣ Ҳамроев.

Соли 1935 – 1999 – доктори илмҳои филологӣ Аълохон Афсаҳзод.

Соли 1939 – шоираи русиягӣ ва мутарҷими забони тоҷикӣ Татяна Кузовлева.

Соли 1940 – 1990 шоири тоҷикзабони Узбакистон Ҷонибек Кувноков.

Соли 1945 – академик, доктори илмҳои кимиёвӣ Улмас Мирсаидов.

Соли 1955 – Ҳунарманди шоистаи Тоҷикистон Ҷумъахон Сафаров.

Соли 1959 – доктори илмҳои таърихӣ Абдулҳаким Розиқзода.

Барчаспҳо:
ҷашн, ҷаҳон, Тоҷикистон

Мавзӯъҳои асосӣ